De aarde nu was woest en ledig.

Dit is te lezen in Genesis 1,1-2. Met deze omschrijving begint ook de geschiedschrijving over het veengebied rond Sappemeer in de 16e en 17e eeuw, geschreven door Hendrik Hachmer, welke te lezen is in het boek De Sint Willibrorduskerk te Sappemeer.

In 1619 was de drooggelegde bodem van het Sappemeer geschikt gemaakt voor agrarisch gebruik en bebouwing. In 1636 werd het Kleinemeer drooggelegd en kwam hiermee een verbinding met Sappemeer.

Als gevolg van de toename van katholieken kreeg Kleinemeer een eigen priester, pastoor Antonius Lansingh. In mei 1708 werd hij opgevolgd door pastoor Bartholomeus Gerardus Pese uit Overijssel. Tot 1710 hadden de priesters geen eigen onderkomen en woonden zij in bij katholieke families in de omgeving. In 1710 kon pastoor Pese een huis aankopen, waarin de eerste schuilkerk in dit gebied zou worden gevestigd. Naast de schuilkerk annex pastorie was een grote schuur met verscheidene ruimtes. Van deze statie aan de Kleinemeersterstraat is niets meer over. Het kerkgebouw, de schuur en de pastorie zijn in 1874 afgebroken.

Het is onder andere pastoor Pese aan wie de RK geloofsgemeenschap van Hoogezand-Sappemeer haar naam te danken heeft. In november 1710 is de schuilkerk door hem gewijd aan de Heilige Willibrordus. Dit blijkt uit een statieboek dat in 1882 in bewerkte vorm verscheen.

In de jaren 1890 en 1891 werd de parochie gesplitst in twee parochies. In Martenshoek ontstond hierdoor de Heilige Martinus parochie. De RK kerk in Martenshoek is in 1891 gebouwd door de architect Nicolaas Molenaar. Op 24 november 1891 werd de kerk gewijd door de aartsbisschop van Utrecht, P.M. Snickers.

Bij het samengaan van de parochies van Martenshoek en Sappemeer in 1990 werd de restauratie van de Sint Willibrorduskerk en het plaatsen van de glas-in-loodramen van Martenshoek in Sappemeer een verbindende activiteit voor de parochianen van beide parochies.

Bron: De Sint Willibrorduskerk te Sappemeer, Holstein Restauratie Architectuur, Groningen

Boek Sint Willibrorduskerk te SappemeerNaar aanleiding van deze restauratie is een boek verschenen: De Sint Willibrorduskerk te Sappemeer, uitgegeven door Holstein Restauratie Architectuur, Groningen. Het is een prachtig boek, vol schitterende foto’s, een uitgebreide geschiedschrijving over de schuilkerk in Kleinemeer, de huidige kerk, de restauratie en veel aandacht voor de omgeving van de kerk en de geschiedenis van de parochie. Echt een ‘must-have’ voor de geïnteresseerden in de geschiedenis van het katholicisme in de veenkoloniën en het werk van Pièrre Cuypers.

Meer informatie over dit boek en om te bestellen kijk op de website www.st-willibrorduskerk.nl. Het boek kost € 12,50 en is te koop in de pastorie te Sappemeer.

Ook staat er nog informatie over de geschiedenis van de kerk op http://geschiedeniskerk.jwfellinger.nl/

Deel dit artikel