In het leven zoeken we allemaal naar zekerheid.
We willen graag weten waar we aan toe zijn.
We maken plannen voor morgen, volgend jaar en soms nog voor een langere tijd. Veel dingen kunnen we wensen: gezondheid, geluk, mensen die van ons houden.
Maar t leven loopt niet altijd parallel met onze plannen.
De oogst is daar een mooi voorbeeld van.
Een boer kan nóg zo goed zijn land bewerken bemesten, bewerken en zaaien, maar er moet voldoende regen vallen en voldoende zon zijn, en ook geen langdurige droogte zoals afgelopen zomer.
Dat hebben de tuinders ook ervaren, met niet alleen maar altijd grote appels en peren.
Je kan nóg zoveel voorbereiden, maar je hebt de opbrengst niet in de hand.
Ook in ons eigen leven kennen we diezelfde spanning tussen zekerheid en onzekerheid. Een huis, familie, vrienden, werk, we denken er vaak niet bij na, het is bijna vanzelfsprekend.
We merken pas hoe kostbaar deze verworvenheden zijn als er wat verandert of wegvalt. Er zijn nu eenmaal veel onzekerheden waar we mee moeten leven: alleen al de toekomst van onze kinderen en kleinkinderen en de oorlogen die een grote impact hebben op de gehele wereld: de brandstofprijzen en de energie om maar eens wat te noemen. De oorlog tussen Rusland en Oekraïne die maar voortduurt, heeft tot gevolg dat veel mensen geen voedsel tot hun beschikking hebben deze winter.
Over onzekerheid gesproken…
Tenslotte: Het klimaat en vandaaruit de nodige zorgen bij boeren en tuinders.
De stikstofcrisis geeft veel onzekerheid en zorgen bij de boeren.
Maar ook mensen die op de vlucht slaan en elders een thuis zoeken.
De politiek heeft op veel vragen geen antwoord.
Vandaag zijn we eerst dankbaar voor wat ons gegeven is, voor wat goed gaat: Een fijne geloofsgemeenschap waar mensen naar elkaar omzien.
Een kop koffie, een goed gesprek, een hand op je schouder.
Het betekent dat we oog hebben voor wat er wèl is, dat we kunnen genieten van wat ons vandaag gegeven is en dat er reden is om te vertrouwen op morgen. Vertrouwen dat God met ons meegaat.
Want zekerheid zit misschien niet in de vraag of we weten wat morgen brengt, maar zekerheid zit in het vertrouwen dat, wát morgen ook brengt, we niet alleen zijn.
We wensen u een goede viering.
OVERWEGING OOGSTDANKVIERING WINSCHOTEN 18 oktober 2026
1Tessalonisenzen 1,1-5b; Mattheus 22, 15-21 handschoenen
Het is een oude strijd in het mensenleven en het is van alle tijden: de strijd tussen geven en ontvangen. En hoewel we tegenwoordig dit soort bewegingen vaak per bankrekening of met een tikkie met de telefoon maken, het echte geven en ontvangen gaat toch met onze handen…
Als we in het evangelie vandaag even blijven haken op die laatste regel “Geef aan de keizer wat van de keizer is en Geef aan God wat van God is, dan kriebelt er misschien van binnen al iets van ‘tja’- Wat is nu van wie??
Er zijn zoveel handen en handschoenen in deze wereld die overal over gaan.
Sowieso als het om geld gaat, vraag je je af: wát we hebben aan geld, is toch eerlijk zelf verdiend of gespaard, of er hard voor gewerkt of je krijgt het omdat je al eerder ervoor had betaald…. En als om het om land gaat, grond, een huis, een bedrijf, dan heb je het eigenhandig gekocht en onderhoud je het ook….
Hoezo de keizer en God? Wat van mij is, is van mij, in mijn handen, en wat van een ander is, is van een ander…wordt hier vandaag onnodig moeilijk gedaan?
Even naar de tijd van Jezus: Over belasting betalen: Jezus wordt in Jeruzalem de strikvraag gesteld over al of niet belasting te betalen aan de keizer. “Wanneer Jezus JA antwoordde, maakte hij zijn geloof in God ongeloofwaardig, als hij NEE antwoordde, kon hij wegens opstand tegen de keizer veroordeeld worden”
Zoals het zo vaak gaat, als het om geld draait, is er gedoe…
Daarom beantwoordt Jezus in het evangelie heel handig hun vraag niet, Hij laat het aan henzelf over of zij belasting willen betalen of niet.
Laat het duidelijk zijn dat het hier niet gaat over bonussen, over toeslagen of subsidies, ook niet over een crisis, het gaat over 1 denarie per jaar belasting. Dat lijkt een zekere zaak. Maar wat is nog zeker in onze tijd??
Het JA en NEE vliegt ons om de oren, ons, zowel boeren als burgers, gezinnen, gepensioneerde, de Box-3 -gerelateerde… Als het gaat om de zekerheid van leven, om voedselzekerheid, bestaanszekerheid van bedrijven in deze tijd, lijkt de zekerheid niet meer vanzelfsprekend… alles draait om geven en ontvangen.
Juist als het gaat om levende have, om vee, kippen, om aardappelen, graan, mais, bieten, uien, bloembollen, fruit, dan weten we dat je alleen maar oogst en ontvangt, als je gééft: als je water geeft, zorg geeft aan dieren of natuur, als je aandacht en tijd gééft aan je grond je toevertrouwd. Juist met onze handen kunnen we veel – en al zal menigeen nu denken: wat gaat er nog met de hand? Alles is toch trekkers en machinaal, dan nog: trekkers en machines doen niets als de mens ze niet eigenhandig bestuurt en instelt… Mensenhanden kunnen veel… wat ze ook doen – heel veel – de zekerheid dat onze handen dag-in, dag-uit klaar staan om werk te verrichten, is méér waard dan welke bonus, subsidie of toeslag dan ook. Dat geldt zeker niet alleen in de agrarische wereld, dat geldt voor ook slagers en bakkers, voor ouders die brood smeren voor hun kinderen en bedden opmaken, dat geldt voor wie in de zorg werken en dagelijks mensen voorzien van eten, drinken, of voor de klas met aandacht en hartelijkheid. Met onze handen kunnen we geven, heel veel geven, en soms schiet het ontvangen er wel eens bij in, maar als het goed is, zou iedereen in Nederland een goede boterham moeten kunnen eten – ook al zijn er wel eens schappen leeg bij een supermarkt, zoals deze week en hadden de Voedselbanken open dag.
Ook díé zekerheid is inmiddels aangetast.
Ook werd deze week het Alternatief stikstofplan gepresenteerd van de nieuwe Landbouw Alliantie: een plan om uit de onzekerheden van regelgeving te komen en uit de Stikstofimpasse en om tot gesprek te komen over de keuzes van de regering. Ik zal er niet te veel op in gaan, maar het is duidelijk dat ook hier sprake is van geven en ontvangen… en natuurlijk: alles is economie:
Zonder geld geen boerderij en geen natuur, zonder handen geen voedsel.
Misschien toch even terug naar het oerbegin: van wie ís nu alles?
Aan wie geven we, van wie ontvangen we?
Bij deze viering waarin we danken voor de oogst, willen we nadrukkelijk tegen elkaar zeggen dat het hier uiteindelijk niet gaat om geld maar om de mens: en de mens is niet geschapen door de keizer en niet door Den Haag, maar door God, en zelfs naar zijn evenbeeld. De mens behoort God toe. Die zekerheid is onaantastbaar. En aan God geven wat God toebehoort, betekent met warme hand geven van je liefde aan mens, dier, natuur, het betekent: in vrede leven en met volle inzet voor elkaar. Niet heersen, maar dienen. Dat betekent niet dat we van onze burgerbelastingplicht af zijn, maar willen we de wereld beter laten zijn, dan gaat het om geven, ja, om teruggeven… God geeft, wij geven terug.
Zelfs grassprietjes zijn door God bedacht: daarom: voor ons als mensen-van-God geldt altijd: ‘Van God is de aarde en die haar bewonen!’ Jezus ging niet over geld, maar Hij zegt alleen maar: ‘Geef gewoon aan de keizer wat van hem is’, kop of munt, maakt niet uit, maar speel nooit God en mens tegen elkaar uit. Kies je voor God, dan kies je ook voor de mens, doe je mensen te kort, dan doe je God te kort. Jezus kiest niet tussen God en mensen, Hij verenigt God en mensen; Hij verzoent in plaats van te polariseren. Als het om de aarde gaat, dan is het God die regeert, God geeft opdat wij met onze handen kunnen geven.
Zelfs onze handen kregen we van God. Dat is een zekerheid als een koe.
Er wordt hard gewerkt anno 2026, zeker in de land- en tuinbouw. Laten we blijven werken in de zekerheid dat ‘wat wij zaaien, ook oogsten’ en dat we elkaar kunnen bedanken voor alle arbeid en oogst, maar eerst en vooral God. Dankbaar willen we zijn voor onze gezondheid, voor ons dagelijks brood en voor de vruchten van de aarde, voor de gewassen en het vee. En laten we met vreugde en dankbaarheid en met vrede-in-ons-hart genieten van wa \
t God ons gééft opdat we het ook kunnen doorgeven. Amen.
Nellie Hamersma